WYSTAWA

Cichociemni - PIERWSZY ZRZUT

Wystawa Galerii Po 111 Schodach i Ekipy Wąwolnica z o kazji 75. rocznicy pierwszego zrzutu spadochroniarzy AK, którzy w Anglii nazwali się Cichociemnymi (w Kraju nazywano ich wówczas Ptaszkami) i kurierów Ministerswa Spraw Wewnętrznych Rządu na Emigracji do Delegatury Rządu na Kraj, nazywanych 'Kociakami' lub 'Parasolami'.

Nocą z 15 na 16 lutego 1941 r. została przeprowadzona nad okupowaną Polską operacja wojskowa 'Adolphus'. Bombowiec Whitley pod dowództwemSqn Ldr F. Keasta wystartował 15 lutego 1941 r. z lotniska Stradishall w Wielkiej Brytanii i najkrótszą trasą nad Niemcami zmierzał na zrzutowisko wyznaczone w Okręgu Kielce, w Obwodzie Włoszczowa. Na pokładzie leciała Ekipa 0 (próbna) składająca się z trzech skoczków oraz poczta, pieniądze radiostacje i broń dla polskiego ruchu oporu.

Ekipa 0 to:

mjr pil. Stanisław Krzymowski 'Kostka', 'Stefan', 'Ikar', urodzony w Wąwolnicy, uczeń Gimnazjum Lubelskiego, z którego jako 15-latek uciekł na I wojnę do Legionów, a maturę zdawał już w lubelskim 'Staszicu', tak 'między wojnami'. W latach 1916_1917 walczył w 5 Pułku Piechoty i 2 Pułku Ułanów Legionów Polskich, po kryzysie przysięgowym w POW, a od listopada 1918 roku ponownie ochotniczo, w 7 Pułku Ułanów Lubelskich. W połowie lat 20. z kawalerii przeszedł do lotnictwa - 4 i 3 Pułk Lotniczy.

rtm. Józef Zabielski 'Żbik', urodzony w Powiciu na Litwie. W boju (POW, 50 PP) także od Gimnazjum, uczestnik III Powstania Śląskiego, oficer 7 pułku Ułanów Lubelskich, dowódca szwadronu policji konnej w Warszawie i adiutant Komendanta Głównego Policji Państwowej.

bombardier Czesław Raczkowski 'Janek', 'Orkan', 'Włodek' - kurier do Delegatury Rządu na Kraj. Urodzony we wsi Małochwiej k. Krasnegostawu na Lubelszczyźnie. Działacz Związku Młodzieży Wiejskiej 'Wici'; w 1939 r. student Politechniki Lwowskiej. Uczestnik kampanii francuskiej1940 r. w szeregach III Dywizji Artylerii. Po przedostaniu się do Anglii ochotniczo zgłosił się do powrotu do Kraju.

Brytyjska załoga pomyliła jednak trasę i zrzutu dokonano na polach wsi Dębowiec koło Skoczowa, na terenie włączonym do III Rzeszy. Po wielu 'przygodach' zrzuceni żołnierze dotarli do Warszawy.

W 54 operacjach zrzucono do Kraju 316 cichociemnych i 28 kurierów

Srebrna moneta o nominale 10 zł wybita przez NBP z okazji
75. rocznicy pierwszego zrzutu Cichociemnych

WIĘCEJ