WYDARZENIE

4 KWIETNIA
2017 R.

'Przez Krakowskie pobiegniemy, tak jak dawniej...'
Literacki spacer ulicami z
'Poematu o mieście Lublinie' Józefa Czechowicza.

Józef Czechowicz urodził się 15 marca 1903 roku w Lublinie. Jego ojciec pochodził z podlubelskiego Krzczonowa, matka zaś ze wsi Młynki koło Puław. Oboje najpierw pracowali we dworze, a następnie byli woźnymi w lubelskim Banku Handlowym. Przyszły autor swoją karierę rozpoczynał więc z bardzo niskiej pozycji społecznej. W domu Czechowiczów nigdy nie było dostatku a po przedwczesnej śmierci ojca panowała wręcz bieda. Wbrew tym warunkom rodzice starali się zapewnić dzieciom lepszą przyszłość. Zarówno Józef Czechowicz, jak i jego starsze rodzeństwo - Stanisław i Kazimiera - zdobyli wysokie wykształcenie i dobrą społeczną pozycję.

Naukę przyszły poeta rozpoczął w szkole rosyjskiej, potem uczęszczał do szkoły polskiej, uzyskując świetne oceny. Z wyróżnieniem ukończył też Seminarium Nauczycielskie. Uzupełnieniem wykształcenia było ukończenie Wyższego Kursu Nauczycielskiego, po którym pracował w Lublinie jako nauczyciel a następnie jako kierownik szkoły specjalnej. W roku akademickim 1927/28 rozpoczął studia w założonym przez prof. Marię Grzegorzewską Instytucie Pedagogiki Specjalnej w Warszawie.

W 1933 roku poeta przeniósł się na stałe do Warszawy, gdzie zajmował się pracą redakcyjną w czasopismach Związku Nauczycielskiego, redagował pisma dla dzieci 'Płomyczek' i 'Płomyk' oraz stworzył czasopisma 'Pióro'. Pracował tez w Polskim Radiu przygotowując liczne słuchowiska.

Zainteresowania literackie Czechowicza obudziły się bardzo wcześnie. Pierwsze z zachowanych jego wierszy pochodzą z 1922 roku. W tym czasie Czechowicz nawiązał pierwsze kontakty literackie w Lublinie. Grono pisarzy założyło wówczas czasopismo 'Reflektor', wokół którego uformowała się lubelska awangardowa grupa poetycka. W Bibliotece Reflektora ukazała się pierwsza książka z wierszami Czechowicza pt. 'Kamień'. W następnych latach wychodzą kolejne tomy wierszy: 'dzień jak co dzień', 'ballada z tamtej strony', 'stare kamienie', 'w błyskawicy', 'nuta człowiecza'.

Oprócz uprawiania własnej twórczości poetyckiej Czechowicz tłumaczył wiele wierszy z innych języków. Przekładał utwory poezji rosyjskiej, ukraińskiej i francuskiej. Interesował się też literaturą angielską i amerykańską.

Napisał tez Czechowicz wiele utworów prozą - opowiadań, reportaży i tekstów o charakterze autobiograficznym. Ważnym miejscem w dorobku Czechowicza były jego utwory dramatyczne. Pod koniec życia napisał on kilka utworów jednoaktowych, wystawianych w warszawskich teatrach.

Był też niezwykle aktywnym organizatorem życia literackiego. Należał do założycieli Związku Literatów w Lublinie, redagował dzienniki takie jak : 'Ziemia Lubelska', 'Dziennik' oraz 'Kurier Lubelski'.

Z lat dziecinnych wyniósł Czechowicz zainteresowanie sztuką ludową i obyczajami wsi powiatu puławskiego. W brulionach poetyckich zapisywał melodie ludu polskiego. Zachwycał się krajobrazem Ziemi Lubelskiej, szczególnie pięknem Kazimierza nad Wisłą oraz Puław.

Posiadał też inna pasję - fotografowanie. W momencie wejścia do użycia nowoczesnych i lekkich aparatów Leica wykonał kilkadziesiąt widoków Lublina. Są to miejsca charakterystyczne dla pejzażu Starego Miasta i stanowią dopełnienie jego poezji o mieście.

Po wybuchu wojny poeta wraz z paru przyjaciółmi z Polskiego Radia opuścił Warszawę i wrócił do Lublina. Zginął 9 września 1939 roku, w zakładzie fryzjerskim, podczas wielkiego bombardowania miasta.